İran’da milyonlar Mücteba Hameney için sokaklarda İran genelinde milyonlarca kişi, ülkenin yeni ve üçüncü dini lideri olarak atanan Ayetullah Seyyid Mücteba Hamaney’e bağlılıklarını bildirmek üzere sokaklara döküldü. Başkent Tahran ve..
İran genelinde milyonlarca kişi, ülkenin yeni ve üçüncü dini lideri olarak atanan Ayetullah Seyyid Mücteba Hamaney’e bağlılıklarını bildirmek üzere sokaklara döküldü. Başkent Tahran başta olmak üzere ülke genelindeki tüm büyük şehirlerde tarihi bir kalabalık gözlemleniyor.
Havadan çekilen görüntülerde, Tahran’ın sembolik merkezi İnkılap (Devrim) Meydanı’nın hınca hınç dolduğu görülüyor. Meydandaki dev havuzun çevresinde toplanan binlerce kişi, İran ulusal bayraklarını dalgalandırarak yeni lidere sadakat yemini etti.Göstericiler sık sık “ABD’ye Ölüm” ve ” İsrail’e Ölüm” sloganları atarak, ülkenin içinde bulunduğu savaş ortamına karşı birlik mesajı verdi.
Bağlılık yeminleri sadece Tahran ‘da edilmedi. Ülke genelinde İsfahan, Şiraz, Kerman, Ahvaz, Tebriz, Hamedan ve Erdebil’de kitlesel gösteriler devam ediyor.Özellikle İsrail savaş uçaklarının İsfahan’a saldırmasından kısa bir süre sonra, İmam Meydanı’nı dolduran binlerce kişiyeni dini lidere tam bağlılık yemini etti.
Öte yandan Ayetullah Mücteba Hamaney’in, babasının suikastı sonrası devraldığı bu kritik görevin ardından halka hitap etmesi bekleniyor.Tahran’daki gözlemciler, bu devasa mitinglerin halkın yeni yönetime olan desteğini dünyaya kanıtlama çabası olduğunu belirtiyor.
88 din adamından oluşan İran Uzmanlar Meclisi, Pazar akşamı gerçekleştirdiği oturumda 56 yaşındaki Seyyid Mücteba Hamaney’i resmen yeni lider olarak ilan etti. Bu atama, 28 Şubat’ta İsrail’in Tahran’daki ofisine düzenlediği hava saldırısında suikasta kurban giden Ayetullah Seyyid Ali Hamaney’in ardından geldi. Eski liderin vefatından sonra ülke, yeni seçim yapılana kadar üç üyeli geçici bir konsey tarafından yönetiliyordu.ABD Başkanı Donald Trump ise, İran’ın yeni liderinin seçilmesine bizzat katılması gerektiğini söyleyerek,”İran’da en olası halef Mücteba Hamaney ama bu kabul edilemez. Hamaney’in politikalarını devam ettirecek ve ABD’yi 5 yıl sonra savaşa zorlayacak bir İran lideri istemiyorum” dedi.
Atama kararı, bölgedeki askeri tansiyonun zirve yaptığı bir dönemde gerçekleşti. ABD ve İsrail’in İran’a karşı başlattığı saldırılarda şu ana kadar en az 1.332 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi.İran makamlarından yapılan açıklamalara göre İran ordusu, saldırılara misilleme olarak İsrail işgali altındaki bölgelere ve ABD’nin bölgedeki varlıklarına yönelik füze ve İHA saldırılarını sürdürüyor.
İran’da Uzmanlar Meclisi, ABD-İsrail’in 28 Şubat’taki hava saldırısında öldürülen Ali Hamaney’in ardından liderlik makamına oğlu Mücteba Hamaney’in “ezici oy çoğunluğuyla” seçildiğini duyurdu.İran’da yeni liderin seçiminden sorumlu Uzmanlar Meclisi, yaptığı yazılı açıklamada, “Ayetullah Seyyid Mücteba Hüseyni Hamaney’i Uzmanlar Meclisi üyelerinin ezici oy çoğunluğuyla İran İslam Cumhuriyeti’nin üçüncü lideri olarak belirleyip ilan ettiğini duyurur.” ifadesini kullandı.Rehber Meclisi, ABD-İsrail saldırılarına rağmen liderin seçilmesi çalışmalarının “dikkatli ve yoğun bir değerlendirmeyle” bugün gerçekleşen olağanüstü oturumla tamamlandığını belirtti.
Mücteba Hüseyni Hamaney 17 Eylül 1969’da Meşhed kentinde doğdu. ABD-İsrail’in 28 Şubat’ta hava saldırısıyla öldürülen eski İran lideri Ali Hamaney’in ikinci oğlu olan Mücteba Hamaney, 1979 yılında ailesinin Tahran’a taşınmasından sonra dini eğitimine Kum’daki İslam ilimler okulunda devam ederek, ileri düzeyde fıkıh ve usul eğitimi aldı.Bazı dini otoriteler ve babası tarafından verilen “harici dersler” şeklinde nitelendirilen “içtihat dersleri müderrisliği” eğitimi de alan Hamaney, daha sonra bu dersleri okutan kişiler arasında yer aldı. Şii mezhebine göre, İslami ilimlerin en üst seviyesi kabul edilen bu eğitimi alan kimselerin artık kimseyi taklit etmesine gerek görülmüyor ve müçtehit olarak kabul ediliyor.Mücteba Hamaney, İran-Irak Savaşı (1980-1988) sırasında İran’ın silahlı gücü Besic’in gönüllü bir üyesi olarak cephede bulundu.Resmi bir görevi olmamasına rağmen 2000’lerin ortalarından itibaren hem ulusal hem de uluslararası medyada Mücteba adı daha fazla duyulmaya başlandı.Bazı analistler, dolaylı etkisine dikkati çekerek, İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun bazı komutanlarıyla ilişkileri olduğunu, 2005 ve 2009 cumhurbaşkanlığı seçimlerinde rol aldığını ve bazı atamalar ile siyasi koordinasyonlar üzerinde etkili olduğunu ileri sürdü.Son yıllarda medyada, babasının halefi olarak sıkça gündeme getirilen Mücteba Hamaney’in kamuoyuna yansıyan, kişisel hayatı hakkında sınırlı bilgi var. Mücteba Hamaney, genellikle medyadan uzak bir yaşam sürdü.
İran’da seçimle iş başına gelen Cumhurbaşkanı sınırlı yetkilere sahipken, “liderlik makamı”, tüm devlet organlarının üzerinde, sahip olduğu anayasal yetkilerle iç ve dış politika konularında son sözü söyleyen merci kabul ediliyor.Cumhurbaşkanı dahil tüm devlet organlarının üzerinde bir otoriteye sahip ve “rehber” olarak adlandırılan devlet başkanı, İran Silahlı Kuvvetleri Başkomutanı olarak iç güvenlik ve dış politika konularında da belirleyici rol oynuyor.İran lideri, 88 kişiden oluşan ve halk tarafından 8 yılda bir seçilen Uzmanlar Meclisi tarafından seçiliyor. Bu meclise aday kişilerin çoğu lider tarafından belirlenirken Anayasayı Koruyucular Konseyi (AAK) tarafından da onaylanıyor. AAK’nin uygun görmediği kişiler, Uzmanlar Meclisi seçimlerine katılamıyor.
YORUMLAR (İLK YORUMU SİZ YAZIN)